ส่งท้ายปีพ.ศ. 2560


ปีพ.ศ. ๒๕๖๐ กำลังจะผ่านไป

ปีนี้มีอะไรบ้าง?

อย่างแรก ดนตรีร็อกไม่ใช่ดนตรีที่มีคนฟังมากที่สุดในปีนี้ (ว่าแต่ใครแปลกใจ?) นีลสันมิวสิกแสดงตัวเลขว่าดนตรีฮิปฮ็อปและอาร์แอนด์บีกำลังครองสหรัฐอเมริกา เพลง “เชปออฟยู” ของเอ็ด ชีแรนเป็นเพลงมาแรงประจำปี ส่วนอัลบั้ม แดมน์ ของเคนดริด ลามาร์เป็นอัลบั้มที่มียอดจำหน่ายรวมทุกช่องทางที่มากที่สุด

 

รวมแล้วฮิปฮ็อป อาร์แอนด์บี ครองตลาดประมาณร้อยละ ๒๕ ส่วนร็อกครองตลาดร้อยละ ๒๓

ก่อนอื่น ช่วงปีค.ศ. ๑๙๘๙ ดนตรีร็อกเคยครองตลาดเกือบร้อยละ ๔๐ ในช่วงแกลมเมทัลครองเมือง แต่เนื่องจากช่วงนั้นเป็นช่วงก่อนนีลสันจะมาจัดระบบการนับยอดจำหน่าย อาจมีความคลาดเคลื่อนและวิธีจัดเก็บตัวเลขไม่เหมือนกัน เช่นเมื่อก่อนมีการนับจำนวนจากยอดสั่งจองอัลบั้ม ทำให้ผู้จัดการวงแกรนด์ฟังก์เรลโรดเห็นช่องทางเลยสั่งยอดล่วงหน้าเป็นจำนวนมาก แล้วค่อยตัดยอดสั่งจอง เป็นทริกทางการตลาดที่น่าทึ่ง ภายหลังจึงเปลี่ยนระบบเป็นไม่นับจากยอดสั่งจอง

นีลสันมาเป็นผู้นับยอดจำหน่ายอัลบั้มอย่างเป็นทางการในปีค.ศ. ๑๙๙๑ และตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาจนถึงปีค.ศ. ๒๐๑๖ ดนตรีร็อกมีส่วนแบ่งทางการตลาดสูงที่สุดมาตลอด แต่ถ้าแยกไปที่ยอดจำหน่ายอัลบั้มอย่างเดียว ร็อกยังคงมีส่วนแบ่งทางการตลาดถึงร้อยละ ๔๐ แต่ถ้าเป็นด้านสตรีมมิง ดนตรีฮิปฮ็อปและอาร์แอนด์บีมีส่วนแบ่งสูงสุดที่ร้อยละ ๒๙

ป.ล. เมื่อปีค.ศ. ๒๐๑๖ เคยมีรายงานของบิสิเนซอินไซเดอร์ว่าคนรุ่นใหม่จ่ายเงินให้กับ “ดนตรี” มากกว่าพ่อแม่ของพวกเขาเยอะ

เวลาเปลี่ยนอะไรก็เปลี่ยน เมื่อเร็ว ๆ นี้ โบโนให้สัมภาษณ์นิตยสารโรลลิงสโตนเกี่ยวกับอัลบั้มใหม่ ซองส์ฟอร์เอ็กซ์พีเรียนซ์ ซึ่งจะบอกว่าเป็นภาคต่อของ ซองส์ฟอร์อินโนเซนซ์ ก็ไม่เชิงเสียทีเดียว

ในตอนหนึ่ง แจน เวนเนอร์ ผู้สัมภาษณ์ถามถึงการครองความนิยมในใจแฟนเพลงมาตั้งแต่ทศวรรษ ๘๐ ซึ่งต้องผ่านการเปลี่ยนแปลงอะไรมากมากมายหลายอย่าง เช่นตอนนี้สตรีมมิงเริ่มเป็นที่นิยมมากขึ้น โบโน กล่าวถึงสถานการณ์ช่วงนี้ว่า

ใช่. มันน่าสนใจมาก เรากลับมาที่ยุค ๕๐ ซึ่งมุ่งไปที่เพลงมากกว่าอัลบั้ม ยูทูทำอัลบั้ม แล้วเราจะอยู่รอดได้อย่างไร? ก็ทำเพลงให้ดีขึ้นไปอีกสิ และด้วยความหวังว่าต้องมีคนคนจดจำเราในเรื่องการเขียนเพลง ผมกับดิเอดจ์ถึงได้ทำ เทิร์นออฟเดอะดาร์ก: เดอะสไปเดอร์-แมน (ละครเพลงปีค.ศ. ๒๐๑๐) ที่เดอะร็อดเจอร์และแฮมเมอร์สมิธ เพื่อแสดงตัวตนด้านการแต่งเพลง พวกอเมริกันซองบุ๊กส์ (การรวมเพลงที่ยอมรับกันว่ายอดเยี่ยมของอเมริกา) จำนวนไม่น้อยมาจากละครเพลง เราเริ่มเข้าสู่สิ่งที่คุณอาจเรียกได้ว่าเป็นนักแต่งเพลงอย่างเป็นทางการ

อ่านแล้วก็นึกได้ว่า เทคโนโลยีเปลี่ยน การตลาดก็ต้องเปลี่ยนตามไปด้วยเหมือนกัน สมัยก่อนทศวรรษ ๕๐ เทคโนโลยีในขณะนั้นยังทำอัลบั้มไม่ได้ แผ่นเสียงเก็บเพลงได้ไม่กี่นาที เลยต้องขายเพลง แต่พอเทคโนโลยีเปลี่ยนเป็นแผ่นเสียงที่เล่นได้มากกว่า ๒๐ นาที ก็เลยมีอัลบั้ม มีคอนเซ็ปต์อัลบั้ม จนมาถึงทุกวันนี้เทคโนโยลีเปลี่ยน พฤติกรรมผู้บริโภคก็ย้อนกลับมาซื้อเพลงเป็นซิงเกิล ครั้งหนึ่งวงพิงก์ฟรอยด์เคยออกกฎว่าห้ามเอาเพลงของพิงก์ฟรอยด์ไปแยกขาย ต้องขายเป็นอัลบั้มเท่านั้น

บางครั้งก็คิดถึงอัลบั้มในแง่ว่า ถ้ามุ่งมั่นทำอัลบั้ม อาจจะมีเพลงฮิตสักเพลงสองเพลง (ที่เรียกว่าเรดิโอเฟรนลีย์ หรือ เป็นมิตรกับสถานีวิทยุ) ที่เหลือโชว์เพลงล้ำกระหน่ำอารมณ์ศิลป์ไปเลย แบบนี้ก็ไม่เลว แต่ด้วยรูปแบบธุรกิจตอนนี้ (โดยเฉพาะในไทย) เน้นเพลง ไม่เน้นอัลบั้มเท่าไหร่ นี่ก็รออัลบั้มของอัสนี-วสันต์ ไม่รู้จะยังมีหรือเปล่า คือเพลงที่ปล่อยมาก็เพราะดี แต่บางทีก็อยากฟังอะไรแบบ “เบื๊อก” “บังอร” อะไรพวกนี้

นี่ถ้าเป็นกูรูด้านการตลาดคงแทรกเรื่อง ดิสรัปต์ไปแล้ว แต่ด้วยความที่ขี้เกียจ เปลี่ยนเรื่องอื่นดีกว่า

ปีนี้ก็เหมือนทุกปี มีศิลปินเสียชีวิตทั้งตามสภาพอายุที่มากแล้ว ชัค เบอรี แฟต โดมิโน เกล็น แคมป์เบล หรือที่อายุมากพอสมควร แต่ไม่คิดว่าจะไปเร็วอย่าง เกร็ก ออลแมน ทอม เพตตี

และจากไปก่อนวัยอันควร คริส คอร์เนล เชสเตอร์ เบนนิงตัน แกรนต์ ฮาร์ต

ปีนี้ฟังเพลงเหมือนเดิม ซึ่งก็ไม่ได้มากมายอะไร ไม่จัดลำดับอัลบั้มที่ชอบไม่ชอบอะไรทั้งสิ้นเพราะฟังเพลง (ใหม่) น้อยเกินไป อย่างอัลบั้มของฟูไฟเตอร์ยังไม่ได้ซื้อมาฟังเลย แค่ฟังผ่าน ๆ ในสปอติไฟ มีสปอติไฟก็ดีเหมือนกัน ฟังอัลบั้มไหนไม่ชอบก็ไม่ต้องทุรนทุรายอยากได้ไว้ในครอบครอง

บางอัลบั้มก็อยากได้ แต่ยังไม่ได้ซื้อ เช่น อิสดิสเดอะไลฟ์วีเรียลลีวอนต์ ของโรเจอร์ วอเตอรส์ อัลบั้มแรกในรอบไม่รู้กี่ปี

แต่ก็มีอัลบั้มบางชุดที่ออกจะประหลาดใจ แอลเอกันส์ ชุด เดอะมิสซิงพีซ ก็ออกมาไม่เลว เบ็ก กับอัลบั้ม คัลเลอส์ ก็เยี่ยม นี่ต้องยอมรับตามตรงว่าไม่ได้ติดตามเบ็กมาร่วม ๒๐ ปี เลยออกจะแปลกใจความสดใหม่น่าสนใจมากชุดนี้ อัลบั้มเอมเพอเรอร์ออฟแซนด์ของมาสโตดอนก็ไม่เลว

บางอัลบั้มฟังตอนแรกคิดว่าจะชอบ แต่พอผ่านไปสักพักก็เฉย ๆ เช่น ธันเดอร์แคต ชุด ดรังก์

เออ ชอบหน้าปกอัลบั้ม สลีปเวลบีสต์ ของเดอะเนชันแนล สวยดี ส่วนดนตรียังไม่ใช่สไตล์ที่ชอบ

เวลาส่วนใหญ่จะใช้เวลาฟังอัลบั้มเก่า ๆ ที่เคยฟังเมื่อก่อนมากกว่า คือเพลงทศวรรษ ๑๙๖๐ – ๑๙๙๐ อาจจะมีหลังจากนั้นบ้างก็เล็กน้อย ทุกวันนี้ยังฟังมอตลีครู ซินเดอเรลลา โรลลิงสโตนส์ บองโจวี ฯลฯ

คอนเสิร์ตปีนี้ก็ไม่ได้ไปดูเท่าไหร่ แต่ที่ชอบมาเพราะเป็นความฝันใฝ่คือกันส์แอนด์โรเซส เป็นที่สุดของชีวิตนี้แล้ว จะรอก็แต่มอตลีครูรียูเนียนว่าจะมีหรือไม่

ตอนที่อ่านบันทึกส่วนตัวเกี่ยวกับวงกันส์แอนด์โรเซสเมื่อวันที่ ๑ มกราคม ๒๕๖๐ เกิดความคิดว่า เฮ้ย ทำเรื่องกันส์แอนด์โรเซสดีกว่า เพราะกันส์แอนด์โรเซสจะมาแสดงคอนเสิร์ตที่เมืองไทยเป็นครั้งแรกในวันที่ ๒๘ กุมภาพันธ์

ตอนนั้นคิดว่าจะทำเป็นแฟนซีนไม่กี่หน้า คิดว่าจะทำขนาด ๘ หน้ายก จำนวน ๔๘ หน้าก็คงพอ น่าจะทำเสร็จก่อนวันที่กันส์แอนด์โรเซสแสดงคอนเสิร์ตในเมืองไทย

แต่จนถึงวันที่ตั้งใจ ก็ยังทำต้นฉบับไม่เสร็จ เลยเปลี่ยนแผนว่างั้นเดือนกรกฎาคมก็ได้ ครบรอบ ๓๐ ปีที่อัลบั้มแอปปิไทต์ฟอร์เดสทรักชันวางจำหน่าย

ก็ไม่เสร็จ

ปัญหาหลายอย่าง

อย่างแรกคือเรื่องเวลา ทุกวันทำงานหมายถึงการตื่นตีสี่ครึ่งกว่าจะกลับถึงบ้านก็สามทุ่ม

อย่างที่สองคือเรื่องการเงิน เป็นที่แน่ใจได้ว่าการเขียนเรื่องกันส์แอนด์โรเซสคงไม่ทำเงิน เรื่องเงินเป็นแรงบันดาลใจสำคัญ ถ้าหากมองว่าเขียนเรื่องกันส์แอนด์โรเซสเรียบร้อยจะได้เงินจำนวนหนึ่งแน่นอน คงเป็นแรงบันดาลใจให้รีบเขียนให้เสร็จ แต่นี่ไม่มีวี่แววว่าจะได้เงินจากการเขียนเรื่องนี้ เลยไปทำอย่างอื่น

อย่างที่สามคือเริ่มรู้สึกเข้าใจแอ็กเซิล โรสว่าทำไมกว่าจะทำไชนิสเดโมเครซีเสร็จต้องใช้เวลาหลายปี คือมันจะมีอะไรต่อเนื่องให้เติมเสริมแต่งไปได้อีก จนบางทีก็ไม่รู้จะหยุดตรงไหน อยากทำทุกอย่างให้สวยงามสมบูรณ์แบบ หาข้อมูลเพิ่มเติม เขียนเพิ่มเติม สลับบทบาท ขึ้นโครงใหม่ จัดหน้าใหม่ ฯลฯ จากที่คิดว่าจะทำสัก ๔๘ หน้า ตอนนี้คิดไว้ที่ ๒๐๐ หน้าเป็นอย่างน้อย ทั้งแฟมิลีทรี เรื่องแทรกเสริมเติมเกร็ดต่าง ๆ

อันนี้เป็นฉบับร่าง ภาษาแปลก ๆ เพราะยังไม่ลงตัว

และยังมีเรื่องไม่เป็นเรื่องอีกมากมาย

เช่น การทับศัพท์

Iron Maiden ควรสะกดอย่างไร? ไอออนเมเดน ไอออนเมดเดน ไอเอินเมดเดน Def Leppard จะสะกด เดฟเลปพาร์ด เดฟเลพพาร์ด เดฟเลพเพิร์ด

จะทับศัพท์อย่างไร เอาตามเสียง? ตามตัวอักษร? หรืออย่างไร พยายามทับศัพท์ให้งดงาม ไม่เขียนไทยสลับอังกฤษโดยไม่จำเป็น (ยึดตัวเองเป็นหลักว่าอ่านหนังสือแล้วเจอภาษาไทยคำอังกฤษคำเมื่อไหร่มักรู้สึกสะดุดตาอ่านไม่รื่นรมย์

บางทีก็พยายามหาคำไทยมาใช้ เช่น โปรดิวเซอร์ พยายามใช้ ผู้ดูแลการผลิต แล้วก็ไปติดว่า อ้าว มิกซ์เซอร์นี่ควรเป็นอะไร? นักผสมเสียง? มันก็แปลก ๆ ทะแม่งพิกล แล้ว โรดดี หรือ โรดครูว์ จะใช้ว่าอะไรดี เด็กขนของ? ก็เป็นมากกว่าเด็กยกของเพราะต้องดูแลเวที เครื่องมืออุปกรณ์ หรือจะเรียกว่าลูกทัวร์? (ไม่น่าใช่)

ไอ้เรื่องพวกนี้ก็มีส่วนที่ทำให้เขียนอะไรล่าช้า บวกกับบางทีรู้สึกว่าบล็อกนี้ไม่ได้อัปเดตนาน ควรอัปเดทบ้าง แต่เดี๋ยวนี้เขียนแค่ ๒ – ๓ หน้าก็ใช้เวลาครึ่งค่อนวัน

แต่ตั้งใจว่าต้องทำให้เสร็จ ยังไงปีพ.ศ. ๒๕๖๐ จะต้องมีหนังสือกันส์แอนด์โรเซส กับ เลดเซพพลิน ที่จะมีอายุครบ ๕๐ ปี

หวังไว้อย่างนั้นนะ

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.